Groeiend verzet tegen kapitaalkrachtige deelbedrijven

De deeleconomie was het antwoord op consumeren en bezit. Er ontstonden platforms voor gereedschap dat ligt te roesten, op auto’s die alleen ruimte bezetten en op kamers die leeg staan. In plaats van het kopen van goederen kunnen we spullen delen en zo beter benutten. Het gebruik staat voorop, niet het bezit. De deeleconomie suggereert een grote mate van altruïsme, van belangeloos gunnen. Maar klopt dat wel?

Vraag en aanbod

In de deeleconomie staat een online platform centraal. Daar komen vraag en aanbod bij elkaar, zonder tussenkomst van een bedrijf of middle man. Het platform zorgt voor het ontstaan van (online) netwerken tussen mensen die hun producten, diensten, kennis en bezit met elkaar delen.

Deze trend wordt gezien als een revolutionaire beweging die een nieuw economisch model voor consumptie en bezit biedt. Het gaat om de gebruikerswaarde, niet om de productwaarde. De focus van de deeleconomie ligt bij de gebruikers, niet bij de ruilwaarde van het product voor de staat of de markt.

Toenemende kritiek

Maar er is steeds vaker kritiek. De ‘traditionele’ hotel- en taxibranche zien bedrijven als Airbnb en Uber als bedreiging en oneerlijke concurrentie. Er is ook kritiek op het negeren van regels. En het ontduiken van belastingen. En idealistische ‘delers’ van het eerste uur gruwen van het verdienmodel achter deze bedrijven.

 

Wie profiteert?

De deeleconomie is vooral profijtelijk voor de gebruikers. Zij kunnen goedkoper een product of dienst afnemen. Maar dat heeft wel een prijs: zij geven hun gebruikersgegevens aan het bedrijf dat die data gaat vermarkten. Voordeel is er ook voor aanbieders. Zo wordt Airbnb niet alleen ingezet door mensen die een centje willen bijverdienen, maar ook door commerciële partijen die appartementen exploiteren. En bij Uber zijn ook commerciële taxibedrijven aangesloten. Het grootste profijt zit echter bij de platforms achter de diensten. Zij kunnen zonder productiemiddelen en met weinig werknemers enorme winsten opbouwen. Zij verdienen niet alleen aan het percentage dat ze afromen, ook verdienen ze aan de verzamelde data. De bedrijven maken er ook geen geheim meer van wat hun eigenlijke doel is: winstmaximalisatie. Zo is de deeleconomie een tweekoppige verschijning: enerzijds een idealistische beweging die het gebruik van diensten en producten toegankelijker maakt voor grotere groepen mensen, anderzijds is het een variant op de kapitalistische ondernemingsvormen. Zo bezien is de deeleconomie een vorm van handel, maar anders georganiseerd.

Verzekeringen voor deeleconomie

De deeleconomie is inmiddels zo ingeburgerd, dat ook verzekeraars kansen zien. Zo werken verzekeraars aan verzekeringen voor schaderisico’s van particulieren die hun woning, gereedschap of auto uitlenen en verhuren. Dat kan met een uitgebreide inboedelverzekering die dekt tegen brand- water- en stormschade bij tijdelijke verhuur van de woning. Er wordt ook gedacht aan een verzekering voor het uitlenen van spullen via Peerby. Er is al een verzekering voor het delen van de auto.

Airbnb heft toeristenbelasting

Airbnb gaat toeristenbelasting innen voor de ruimtes die de site in Amsterdam verhuurt. Van elke nacht dat via Airbnb wordt geboekt, houdt het bedrijf 5 procent toeristenbelasting in en draagt dat af namens de verhuurder. De gemeente Amsterdam verwacht zo miljoenen binnen te halen.

Delen:
Geplaatst in:
economie deeleconomie



x

Meld je aan voor de maandelijkse nieuwsbrief

Blijf up-to-date met het laatste nieuws over de inzet van expertise. Vul hier uw e-mailadres in.